24 maart 2026

We hebben al vaker melding gemaakt van de productie van de teerverwijdering. Met dit artikel gaan we dieper in op de verwerking van de opgepompte teer.

Zoals de trouwe volger van deze website weet wordt de sanering uitgevoerd door Veolia (voorheen Sarpi). Binnen het concern waar zij onder vallen is ook Veolia Hazardous Waste in Almelo opgenomen. Zij richten zich op het recyclen en verwerken van diverse chemische reststromen. De hoofdactiviteiten bestaan uit de destillatie van oplosmiddelen en het chemisch fysisch behandelen, ontgiften en neutraliseren van zuren, logen en afvalwater. Bij hun wordt de opgepompte teer opgewerkt en geschikt gemaakt om in te zetten voor o.a. de opwekking van elektriciteit.

Als het opgepompte teer bij hen binnenkomt, worden er eerst monsters van genomen, die vervolgens in hun laboratorium geanalyseerd en beoordeeld worden op specifieke eigenschappen. Op basis van deze eigenschappen wordt de aangeleverde teer opgewerkt en geschikt gemaakt voor afvoer en hergebruik. De teer wordt op deze manier zo optimaal mogelijk verwerkt waardoor het gebruik van primaire grondstoffen wordt verminderd en bijgedragen wordt aan een circulaire economie.

10 maart 2026

In de reeks “Een kijkje achter de schermen van de sanering” maken we kennis met de mensen die vanuit verschillende rollen betrokken zijn bij dit project. Vandaag: Patrick Broekhuizen, werkzaam als milieukundig begeleider bij Aveco de Bondt.

Wat is jouw rol?
Vanaf de inrichting van het saneringssysteem ben ik betrokken als milieukundig begeleider waarbij ik de zogenaamde verificatie verzorg.

Wat houdt dat in?
Het is een toezichthoudende rol waarbij ik samen op trek met de milieukundige begeleider die de processturing doet. Hiervoor heb ik allereerst de boorwerkzaamheden, het plaatsen van de bronnen, het aanbrengen van het leidingwerk en het inbrengen van de bronpompen begeleid. Nu controleer ik de voortgang van de sanering door zaklaagmetingen te doen en zo af en toe ook monsters te nemen en controleer ik de werking van het systeem.

Hoe lang ben je al betrokken?
Dat is al best lang. Ruim 15 jaar geleden ben ik begonnen met het handmatige veldwerk ter plaatse van de kern. Daarna de (nader)onderzoeken (het beter in kaart brengen van de omvang van de verontreiniging) begeleid die met mechanisch middelen zijn uitgevoerd met o.a. camerasonderingen en diepe afperkende boringen met puls, holle avegaar en roto sonic methode. Naast bodemonderzoeker was ik toen ook actief als veiligheidsdeskundige. Hierna de begeleiding van de eerste pilot voor het onttrekken van puur product begeleid waarbij verschillende testen zijn uitgevoerd en data verzameld voor de nader uitwerking van de uiteindelijke saneringsopzet. En sinds 2019 dus nauw betrokken bij de uitvoering van de sanering van de zaklaag.

Wat vind je van dit project?
Het is een zeer bijzonder project waar er, volgens mij, niet veel van zijn in deze wereld. Het is erg complex en veel verschillende disciplines komen hier samen.

24 februari 2026

In november 2025 is het 6e halfjaarlijkse verificatiemoment geweest, de sanering voor de teerverwijdering is daarmee 3 jaar actief. In de periode van 1 mei 2025 tot 1 november 2025 is in totaal circa 5.000 liter teer verwijderd, waarmee in de periode van 1 november 2022 (start sanering) tot 1 november 2025 cumulatief in totaal bijna 25.000 liter is verwijderd. 

Mei dit jaar is er een nieuw (5^e) verificatiemoment geweest. In totaal is tot aan dit moment 19,4 m³ product opgepompt waarvan 5,2 m³ in de laatste 6 maanden. Er zijn grote verschillen tussen de bronnen in hoeveelheid opgepompt teer: van minder dan 1 liter tot meer dan 1.000 liter sinds start. De oorzaak hiervan is een grote heterogeniteit in de verspreiding van het puur product. De dikte van een zaklaag in een bron heeft daarbij geen voorspellende waarde voor de hoeveelheid afpompbaar product uit de betreffende bron. Dit wordt geïllustreerd in volgende figuur waarin de productie (na 2 jaar) per bron is uitgezet tegen de zaklaagdikte zoals bij start is gemeten.

In november 2024 is er opnieuw een verificatiemoment geweest waarbij in het veld verschillende metingen zijn gedaan.
Hierop is in een 20-tal bronnen het sturingsprincipe gewijzigd. In enkele bronnen wordt geen afpompbare teer meer aangetroffen. In het hieraan voorafgaande jaar is in totaal ruim 7,7 m3 product opgepompt. Vanaf exploitatie t/m begin februari 2025 is ruim 17,5 m3 product opgepompt. De productie per individuele bron varieert van minder dan 1 liter tot bijna 1 m3.  

In 2024 is door TNO theoretisch en technisch onderzoek verricht naar het mogelijke effect van de teercomponenten op de kwaliteit van het leidingmateriaal. Hieruit kwam naar voren dat – ook bij HDPE - diffusie van teercomponenten in de leidingwand optreedt en dat dit kan leiden tot enige verzwakking. Dit effect is echter sterk temperatuur afhankelijk. Daarop zijn in 2024 een aantal testen voor temperatuurregulatie gedaan. Uit deze testen volgt dat het wit schilderen van de containers waarin de pompunits zijn geplaatst in combinatie met een sedumdak leidt tot temperatuur die meerdere graden lager is dan in een originele container. Daarop is besloten om in voorjaar 2025 ook de overige drie units wit te schilderen en te voorzien van een sedumdak. Naar aanleiding van het TNO-onderzoek worden de leidingen eveneens periodiek gemonitord op verzwakking.

Pompunit (container) voorzien van sedumdak.